{"id":38,"date":"2020-03-21T20:40:26","date_gmt":"2020-03-21T19:40:26","guid":{"rendered":"http:\/\/wordpress2001247.home.pl\/autoinstalator\/wordpressplus\/?page_id=38"},"modified":"2025-07-13T19:52:28","modified_gmt":"2025-07-13T17:52:28","slug":"o-parafii","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/?page_id=38","title":{"rendered":"O parafii"},"content":{"rendered":"\n<p>Najstarsza wzmianka o D\u0105biu pochodzi z <strong>1232 r<\/strong>. By\u0142o ono wtedy w\u0142asno\u015bci\u0105 klasztoru norbertanek w Strzelnie. W dokumencie z <strong>1397 r<\/strong>. po raz pierwszy zosta\u0142o nazwane miastem. Lokowane na prawie niemieckim przywilejem <strong>W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y<\/strong> w <strong>1423 r.<\/strong>, stanowi\u0142o ju\u017c w\u00f3wczas w\u0142asno\u015b\u0107 kr\u00f3lewsk\u0105. Parafia zosta\u0142a erygowana prawdopodobnie w<strong> XIII w.<\/strong> Pierwszy ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny, wzmiankowany w <strong>1393 r<\/strong>., zapewne drewniany, musia\u0142 by\u0107 fundowany razem z parafi\u0105. Drugi, murowany, wystawiony w<strong> XVII w. <\/strong>przez <strong>Celestyna Dunina<\/strong>, sp\u0142on\u0105\u0142 w <strong>1793 r.<\/strong> Obecny ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny pw. <strong>\u015aw. Miko\u0142aja Biskupa <\/strong>zosta\u0142 wzniesiony w latach <strong>1807-1809<\/strong>. Przy budowie wykorzystano mury poprzedniej \u015bwi\u0105tyni. Jest to budynek murowany, jednonawowy o w\u0119\u017cszym, prosto zamkni\u0119tym prezbiterium, wewn\u0105trz strop. Elewacja zachodnia i szczyt o charakterze barokowym, okna ostro\u0142ukowe. Ponad dachem wznosi si\u0119 wie\u017cyczka na sygnaturk\u0119. W o\u0142tarzu g\u0142\u00f3wnym obraz &#8222;Op\u0142akiwanie&#8221; z herbem Podkowa i rokiem <strong>1736<\/strong>. Na cmentarzu grzebalnym murowana z ceg\u0142y kaplica pw. <strong>\u015aw. Piotra <\/strong>w okowach z <strong>1994 r.<\/strong> i ch\u0142odnia.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Miejscowo\u015bci nale\u017c\u0105ce do parafii:<\/strong> D\u0105bie, Baranowiec, Karszew, Krzewo, Kupinin, Tarn\u00f3wka Du\u017ca, Tarn\u00f3wka Wiesio\u0142owska, Wiesio\u0142\u00f3w, Zalaski, Zalesie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"771\" src=\"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/749be796-74b5-4a19-a6dd-5e28e1720e37-1024x771.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2756\" srcset=\"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/749be796-74b5-4a19-a6dd-5e28e1720e37-1024x771.jpeg 1024w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/749be796-74b5-4a19-a6dd-5e28e1720e37-300x226.jpeg 300w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/749be796-74b5-4a19-a6dd-5e28e1720e37-768x578.jpeg 768w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/749be796-74b5-4a19-a6dd-5e28e1720e37-1536x1157.jpeg 1536w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/749be796-74b5-4a19-a6dd-5e28e1720e37-1200x904.jpeg 1200w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/749be796-74b5-4a19-a6dd-5e28e1720e37.jpeg 2048w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Kap\u0142ani spoczywaj\u0105cy na cmentarzu:<\/strong> <strong>Ks. Kacper Montronowicz(1816-1910); Ks. J\u00f3zef Kajrukszto(1859-1932); Ks. Mateusz Grabowski (1874-1941)<\/strong>&#8211; gr\u00f3b symboliczny, zamordowany przez Niemc\u00f3w w KL Dachau; <strong>Ks. Stanis\u0142aw Grzybowski(1930-2001); Ks. Arkadiusz Kozi\u0144ski (1937-2012); Ks. Kazimierz Lipi\u0144ski (1928-2020).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"741\" data-id=\"2390\" src=\"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Kosciol_sw_Mikolaja_1412654_Fotopolska-Eu-1024x741.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2390\" srcset=\"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Kosciol_sw_Mikolaja_1412654_Fotopolska-Eu-1024x741.jpg 1024w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Kosciol_sw_Mikolaja_1412654_Fotopolska-Eu-300x217.jpg 300w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Kosciol_sw_Mikolaja_1412654_Fotopolska-Eu-768x556.jpg 768w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Kosciol_sw_Mikolaja_1412654_Fotopolska-Eu-1536x1112.jpg 1536w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Kosciol_sw_Mikolaja_1412654_Fotopolska-Eu-2048x1482.jpg 2048w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Kosciol_sw_Mikolaja_1412654_Fotopolska-Eu-1200x869.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Proboszczowie i administratorzy w XX i XXI wieku:<\/strong> <strong>Ks. Kacper Montronowicz(1875-1905); Ks. Stanis\u0142aw \u015aliwierski(1906); Ks. Feliks Kozak(1907-1910); Ks. W\u0142adys\u0142aw Serwatowicz(1910-1911); Ks. Wincenty Burakowski(1911-1913); Ks. Teofil Choynowski (1913-1925); Ks. J\u00f3zef Kajrukszto(1925-1932); Ks. Mateusz Grabowski(1932-1941)- <\/strong>uwi\u0119ziony przez Niemc\u00f3w od <strong>1940; Ks. Stefan Piwnicki(1945-1948); Ks. W\u0142adys\u0142aw Arendarski(1948-1955); Ks. J\u00f3zef \u017belazek(1955-1958); Ks. Franciszek Go\u0142\u0105b(1958-1967); Ks. Kazimierz Lipi\u0144ski(1967-2003); Ks. Czes\u0142aw Czajkowski(2003-2021); Ks. Marcin Filas(2021-2025); Ks. Maciej Narazi\u0144ski(2025-<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ksi\u0119\u017ca wikariusze:<\/strong> <strong>Ks. Jerzy Krajewski(1961-1963); Ks. Andrzej Gawe\u0142(1963-1965); Ks. J\u00f3zef Osyda(1965-1967); Ks. Stanis\u0142aw Adamus(1967); Ks. Mieczys\u0142aw Piotrowski(1967-1969); Ks. Tadeusz Tomaszewski(1969-1972); Ks. Mieczys\u0142aw Werbi\u0144ski(1972-1974); Ks. J\u00f3zef Tomaszewski(1974-1976); Ks. Stanis\u0142aw Olejarz(1976-1977); Ks. W\u0142odzimierz Tobo\u0142a(1977-1978); Ks. Jan Hutniczak(1978-1979); Ks. Leszek Rybka(1979-1982); Ks. J\u00f3zef Srogosz(1982-1985); Ks. Piotr Przybylski(1985-1986); Ks. Lucjan Wiatrowski(1986-1988); Ks. Marek Wieczorek(1988-1989); Ks. Marek Mr\u00f3wczy\u0144ski(1989-1991); Ks. Andrzej Ziemie\u015bkiewicz(1991-1992); Ks. Zbigniew Kwiatkowski (1992-1993); Ks. Witold Pi\u0105stka(1993-1995); Ks. Miros\u0142aw Korytowski(1995-1997); Ks. Piotr Kocurek(1997-1999); Ks. Miros\u0142aw Lament(1999-2000); Ks. S\u0142awomir Grabiszewski(2000-2001); Ks. Jacek Przybysz(2001-2003); Ks. Grzegorz Nowicki(2003-2006); Ks. W\u0142odzimierz Paw\u0142owski(2006-2010); Ks. Marcin Figiel(2010-2011); Ks. Cezary Garnuszek(2011-2016); Ks. Krzysztof Kowal(2016); Ks. \u0141ukasz Dzikiewicz(2016-2019); Ks. Karol \u0141azik(2019-2024); Ks. Damian Donderowicz(2024-<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Z parafii pochodz\u0105:<\/strong> <strong>\u015ap. Ks. Arkadiusz Tyczy\u0144ski(w. 1933, <\/strong>diec. \u0142\u00f3dzka<strong>); \u015ap. Ks. Stanis\u0142aw Grzybowski(w. 1956); \u015ap. Ks. Arkadiusz Kozi\u0144ski(w. 1962); Ks. Jan Ledzi\u0144ski(w. 1966, <\/strong>archid. \u0142\u00f3dzka<strong>); Ks. Tomasz Kaczmarek(w. 1974); \u015ap. Ks. Andrzej Kaczmarek(w. 1977); br. Jan Nowosielski OFMCap(1983,<\/strong>Szwecja<strong>); s. Beata Avila Kozanecka SSCJ(<\/strong>Krak\u00f3w<strong>)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"812\" src=\"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/1-8-1024x812.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2384\" srcset=\"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/1-8-1024x812.jpg 1024w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/1-8-300x238.jpg 300w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/1-8-768x609.jpg 768w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/1-8-1536x1218.jpg 1536w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/1-8-2048x1624.jpg 2048w, https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/1-8-1200x952.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 709px) 85vw, (max-width: 909px) 67vw, (max-width: 1362px) 62vw, 840px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text is-stacked-on-mobile\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-flow wp-block-group-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Freski w ko\u015bciele p.w. \u015awi\u0119tego Miko\u0142aja w D\u0105biu<\/strong><\/h2>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Tekst Izabela Nadolna<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>O TECHNICE FRESKU KILKA S\u0141\u00d3W<\/strong><br><strong>&nbsp;<\/strong>Technika fresku mokrego (od w\u0142oskiego s\u0142owa <em>al fresco<\/em>, czyli <em>na mokro<\/em>) znana jest ju\u017c od czas\u00f3w staro\u017cytno\u015bci. Najstarsze egipskie freski pochodz\u0105 z epoki Nowego Pa\u0144stwa. Fresk mokry wykonuje si\u0119 na \u015bwie\u017cym, wilgotnym pod\u0142o\u017cu (mokry w mokrym). Artysta pos\u0142uguj\u0105cy si\u0119 t\u0105 technik\u0105 mo\u017ce stosowa\u0107 tzw. system dni\u00f3wkowy, nak\u0142ada tyle materia\u0142u na powierzchni\u0119, ile jest w stanie danego dnia wykona\u0107. Jako farb, w technice fresku mokrego, u\u017cywa si\u0119 barwnik\u00f3w odpornych na \u015bwiat\u0142o i wapno zawarte w zaprawie. Malowid\u0142a wykonane t\u0105 technik\u0105 przypominaj\u0105 akwarele. Po wyschni\u0119ciu farby nabieraj\u0105 ja\u015bniejszych barw i g\u0142\u0119bokiego tonu. Technika fresku mokrego nie wymaga spoiwa, poniewa\u017c t\u0119 funkcj\u0119 spe\u0142nia zaprawa i wapno w niej zawarte. Dedykowana jest jako dekoracja wn\u0119trz budowli, w szczeg\u00f3lno\u015bci ko\u015bcio\u0142\u00f3w, ale nadaje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c jako element wyko\u0144czeniowy fasad. Jest bardzo trwa\u0142a, a dokonanie poprawek w <em>al fresco <\/em>jest mo\u017cliwe po wyschni\u0119ciu powierzchni, w\u00f3wczas korekty nanosi si\u0119 za pomoc\u0105 barwnik\u00f3w organicznych. Technika fresku mokrego swoj\u0105 popularno\u015b\u0107 zyska\u0142a w okresie renesansu, ok. XIV i XV wieku. Stosowali j\u0105 mi\u0119dzy innymi tacy arty\u015bci jak Giotto, Masaccio, Micha\u0142 Anio\u0142, czy Leonardo da Vinci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong><strong>MALOWID\u0141A Z WIZERUNKAMI \u015aWI\u0118TYCH <\/strong><\/strong><br>Autorem malowide\u0142 na\u015bciennych w ko\u015bciele p.w. \u015aw. Miko\u0142aja w D\u0105biu jest toru\u0144ski artysta mgr Zygmunt Klaryska, czynny w II po\u0142owie XX wieku.<br>Prace nad polichromi\u0105 rozpocz\u0119to w 1967 roku, a zako\u0144czono jesieni\u0105 rok p\u00f3\u017aniej. Malowid\u0142a znajduj\u0105ce si\u0119 na \u015bcianach pomi\u0119dzy oknami, po stronie po\u0142udniowej i p\u00f3\u0142nocnej przedstawiaj\u0105 wizerunki \u015bwi\u0119tych polskich, na stropie za\u015b namalowana zosta\u0142a Apoteoza chrztu Polski. Na bocznych \u015bcianach wewn\u0119trznych artysta umie\u015bci\u0142: po stronie po\u0142udniowej wizerunek \u015bw. Miko\u0142aja, natomiast po stronie p\u00f3\u0142nocnej scen\u0119 chrztu w Jordanie. <br>Ka\u017cdy fresk zosta\u0142 uj\u0119ty malowan\u0105 ram\u0105 dekorowan\u0105 ornamentami ro\u015blinnymi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>PATRON<\/strong> <br>Patronem ko\u015bcio\u0142a jest \u015bw. Miko\u0142aj biskup. Jego wizerunek zosta\u0142 namalowany na wewn\u0119trznej \u015bcianie po\u0142udniowej. \u015awi\u0119ty zosta\u0142 ukazany zgodnie ze schematem ikonograficznym, jako starzec z brod\u0105, w mitrze na g\u0142owie i w d\u0142ugich szatach. Po prawej stronie widoczny jest anio\u0142 trzymaj\u0105cy pastora\u0142, ni\u017cej za\u015b znajduj\u0105 si\u0119 trzy kule z\u0142ota, z kt\u00f3rymi jest przedstawiany. W tle widoczne s\u0105 kolorowe k\u0142\u0119by chmur. Ca\u0142a kompozycja uj\u0119ta zosta\u0142a ram\u0105 o geometrycznym kszta\u0142cie. Artysta w jej g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci umie\u015bci\u0142 ornament ro\u015blinny. <br>Nie jest to jedyne przedstawienie tego \u015bwi\u0119tego w ko\u015bciele, poniewa\u017c w kaplicy przylegaj\u0105cej do elewacji po\u0142udniowej znajduje si\u0119 polichromowana rze\u017aba \u015bw. Miko\u0142aja. Patron zosta\u0142 przedstawiony w d\u0142ugich szatach, jako starzec z brod\u0105 i w mitrze na g\u0142owie.&nbsp; <br>W lewej d\u0142oni trzyma ksi\u0119g\u0119 i pastora\u0142, praw\u0105 za\u015b b\u0142ogos\u0142awi. Na ramionach \u015bwi\u0119tego widoczny jest r\u00f3wnie\u017c paliusz. U jego st\u00f3p znajduje si\u0119 cebrzyk z tr\u00f3jk\u0105 dzieci. <br>\u015awi\u0119ty przedstawiany bywa w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b, niekt\u00f3re atrybuty mog\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107. Trzy kule oraz tr\u00f3jka dzieci w cebrzyku wyst\u0119puj\u0105 zamiennie. Czasami jego postaci towarzysz\u0105 legendarne sceny w tle, czego przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 legenda o \u017ceglarzach i zbo\u017cu. <br>Od XIII wieku wspomnienie \u015bw. Miko\u0142aja przypada 6 grudnia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>CHRZEST CHRYSTUSA W JORDANIE<\/strong><br>Na wewn\u0119trznej \u015bcianie po stronie p\u00f3\u0142nocnej namalowany zosta\u0142 chrzest Chrystusa w Jordanie. Jest to motyw zaczerpni\u0119ty z Nowego Testamentu.<br>\u015aw. Jan Chrzciciel odziany w sk\u00f3ry zwierz\u0119ce lew\u0105 d\u0142o\u0144 unosi nad g\u0142ow\u0105 Chrystusa, trzymaj\u0105c w niej muszl\u0119, w prawej za\u015b trzyma kij. Woda lana z muszli jest motywem wywodz\u0105cym si\u0119 z Bizancjum, cho\u0107 ten motyw w ci\u0105g\u0142ym u\u017cyciu zacz\u0105\u0142 pojawia\u0107 si\u0119 w sztukach plastycznych dopiero od XI stulecia. Wcze\u015bniej zast\u0119powano go mis\u0105 lub ukazywano ten akt jako zanurzenie po\u0142\u0105czone z <em>impositio manuum<\/em> (na\u0142o\u017cenie r\u0105k) przez Jana Chrzciciela.<br>Chrystus jest zatem prawie ca\u0142kowicie zanurzony w wodach rzeki, kt\u00f3re czasem si\u0119gaj\u0105 mu a\u017c do ramion. W tych przypadkach woda nie zawsze jest przejrzysta. Znane s\u0105 typy przedstawie\u0144, w kt\u00f3rych Jezus ma zanurzone w Jordanie tylko stopy. D\u0142onie Chrystusa s\u0105 z\u0142o\u017cone, a jego sylwetka przepasana zosta\u0142a bia\u0142\u0105 tkanin\u0105. W tle widoczna jest rzeka Jordan oraz roz\u015bwietlony horyzont. Nad g\u0142owami postaci mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 Duch \u015awi\u0119ty w postaci go\u0142\u0119bicy, jednak na tym malowidle autor pozostawi\u0142 ja\u015bniej\u0105ce blaskiem niebo.<br>Z ikonograficznego punktu widzenia ten moment przedstawiany jest w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b, zamiast go\u0142\u0119bicy mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 R\u0119ka Boga. Od XII wieku zamiast niej ukazywana b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c p\u00f3\u0142figura lub posta\u0107 Boga Ojca.<br>Scena Chrztu w Jordanie nie ogranicza si\u0119 do postaci Jana Chrzciciela i Chrystusa, poniewa\u017c od VI stulecia dostrzec mo\u017cna jeszcze postaci anio\u0142\u00f3w, zazwyczaj trzech, trzymaj\u0105cych szaty.<br>Wydarzenie to zaliczane jest do pierwszej teofanii, czyli objawienia si\u0119 Boga w Chrystusie. Informuj\u0105 o nim ewangelie synoptyczne (Mt 3,12-17; Mk 1,9-11; \u0141k 3,21-22). To bardzo znany i wa\u017cny motyw, ukazuj\u0105cy jeden z sakrament\u00f3w chrze\u015bcijan. We wczesnym chrze\u015bcija\u0144stwie ta scena nie mia\u0142a znaczenia historycznego, a Chrystus by\u0142 w\u00f3wczas ukazywany jako ma\u0142y ch\u0142opiec. Dopiero ok. VI wieku zgodnie z ewangeliczn\u0105 tradycj\u0105 przybra\u0142 wygl\u0105d doros\u0142ego, trzydziestoletniego m\u0119\u017cczyzny z brod\u0105. Chrzest Pa\u0144ski zwi\u0105zany jest z pierwszym publicznym pojawieniem si\u0119 Chrystusa, kt\u00f3ry przez ten akt chce ustanowi\u0107 nowy sakrament. Wiele przedstawie\u0144 tego typu znajduje si\u0119 w ko\u015bciele San Vitale w Rawennie oraz baptysterium Bazyliki \u015bw. Marka w Wenecji. Obiekty te s\u0142yn\u0105 z mozaiek i malowide\u0142 ukazuj\u0105cych przedstawienia biblijne. S\u0105 uznawane za dzie\u0142a sztuki i kultury bizantyjskiej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>FRESKI Z WIZERUNKAMI \u015aWI\u0118TYCH ZNAJDUJ\u0104CE SI\u0118 POMI\u0118DZY OKNAMI PO STRONIE PO\u0141UDNIOWEJ<\/strong> <br>Wizerunek <strong>\u015bw. J\u00f3zefa<\/strong> zosta\u0142 umieszczony jako pierwszy od zachodu na \u015bcianie po\u0142udniowej. \u015awi\u0119ty zosta\u0142 ukazany jako starszy m\u0119\u017cczyzna z brod\u0105 i z dzieci\u0105tkiem na r\u0119ku. Ubrany w bia\u0142o-br\u0105zowe szaty pochyla si\u0119 nad Jezusem, kt\u00f3rego cia\u0142o zosta\u0142o przepasane ciemn\u0105 tunik\u0105. Nad g\u0142owami obu postaci widoczny jest \u015bwietlisty nimb, odznaczaj\u0105cy si\u0119 na ciemnym tle. Jest to bardzo znany typ przedstawienia ikonograficznego tego \u015bwi\u0119tego.<br>Znane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c wizerunki \u015bw. J\u00f3zefa, ukazuj\u0105ce go z narz\u0119dziami ciesielskimi: toporem, siekier\u0105, pi\u0142\u0105 lub k\u0105townic\u0105. Cz\u0119sto towarzyszy mu tak\u017ce kwiat lilii. Przedstawiany w towarzystwie Marii i Jezusa tworz\u0105 obraz \u015awi\u0119tej Rodziny. <br>Miesi\u0105c marzec po\u015bwi\u0119cony jest temu \u015bwi\u0119temu, a uroczysto\u015b\u0107 wspomnienia obchodzona jest 19 marca.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Obok znajduje si\u0119 malowid\u0142o ukazuj\u0105ce <strong>b\u0142. Jolant\u0119<\/strong>, ksi\u0119\u017cn\u0105. \u017by\u0142a w XIII wieku, przez Polak\u00f3w bywa nazywana Helen\u0105. Pochodzi\u0142a z kr\u00f3lewskiej rodziny, by\u0142a c\u00f3rk\u0105 kr\u00f3la W\u0119gier Beli IV, siostr\u0105 \u015bw. Kingi i \u017con\u0105 ksi\u0119cia kaliskiego Boles\u0142awa Pobo\u017cnego. Po \u015bmierci m\u0119\u017ca i szwagra wraz z siostr\u0105 wst\u0105pi\u0142a do zakonu klarysek w Starym S\u0105czu. Kilka lat p\u00f3\u017aniej, po \u015bmierci siostry, przenios\u0142a si\u0119 do zakonu w Gnie\u017anie. Zmar\u0142a w opinii \u015bwi\u0119to\u015bci 17 czerwca 1298 roku, beatyfikowana natomiast zosta\u0142a w 1827 roku przez Leona XII. <br>B\u0142. Jolanta jest patronk\u0105 archidiecezji gnie\u017anie\u0144skiej oraz Kalisza, bywa wspominana 15 czerwca. <br>W sztuce jest przedstawiana w habicie klaryski, mo\u017ce by\u0107 ukazana w towarzystwie siostry, \u015bw. Kingi lub sama, siedz\u0105ca na tronie. Jej atrybutami s\u0105: czaszka i krzy\u017c, kt\u00f3re nawi\u0105zuj\u0105 do szczeg\u00f3lnych umartwie\u0144. B\u0142. Jolanta na g\u0142owie ma koron\u0119 ksi\u0105\u017c\u0119c\u0105, kt\u00f3ra wskazuje na jej szlachetne pochodzenie. <br>Na fresku zosta\u0142a ukazana z krzy\u017cem w prawej d\u0142oni i otwart\u0105 ksi\u0119g\u0105 na kolanach, odziana w jaskrawe szaty.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Ostatni fresk znajduj\u0105cy si\u0119 po stronie po\u0142udniowej, to wizerunek m\u0119czennika <strong>\u015bw. Maksymiliana Marii Kolbego<\/strong>. \u015awi\u0119ty urodzi\u0142 si\u0119 7 stycznia 1894 roku w Zdu\u0144skiej Woli jako syn tkacza. Na chrzcie otrzyma\u0142 imi\u0119 Rajmund, jednak w 1911 roku, gdy wst\u0105pi\u0142 wraz z bratem do zakonu franciszkan\u00f3w, przyj\u0105\u0142 imi\u0119 Maksymilian. <br>Od 1919 roku wyk\u0142ada\u0142 filozofi\u0119 i histori\u0119 Ko\u015bcio\u0142a w seminarium duchownym franciszkan\u00f3w w Krakowie, jednak przez post\u0119puj\u0105c\u0105 gru\u017alic\u0119 by\u0142 zmuszony przerwa\u0107 wyk\u0142ady. W 1927 roku zbudowa\u0142 w Teresinie pod Warszaw\u0105 klasztor, kt\u00f3remu da\u0142 nazw\u0119 Niepokalan\u00f3w i zosta\u0142 w nim gwardianem. Trzy lata p\u00f3\u017aniej wyjecha\u0142 na polecenie papie\u017ca Piusa XI do Japonii, gdzie w pobli\u017cu Nagasaki utworzy\u0142 plac\u00f3wk\u0119 zakonn\u0105. W 1936 roku powr\u00f3ci\u0142 do Polski i do 1939 roku by\u0142 gwardianem Niepokalanowa, jednak wybuch II wojny \u015bwiatowej przerwa\u0142 dotychczasow\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u015bwi\u0119tego. Zosta\u0142 aresztowany 19 wrze\u015bnia 1939 roku wraz z innymi bra\u0107mi. Zwolniono go z aresztu 8 grudnia tego samego roku, po\u015bwi\u0119ci\u0142 w\u00f3wczas wiele czasu i trud\u00f3w, by pom\u00f3c napotkanym ofiarom wojny, przede wszystkim polskim i niemieckim \u017bydom. <br>17 lutego 1941 roku zosta\u0142 aresztowany ponownie i wys\u0142any do obozu koncentracyjnego w O\u015bwi\u0119cimiu. Gdy w ko\u0144cu lipca jeden z wi\u0119\u017ani\u00f3w uciek\u0142, komendant obozu Karl Fritsch skaza\u0142 na \u015bmier\u0107 g\u0142odow\u0105 dziesi\u0119ciu innych wi\u0119\u017ani\u00f3w z jego bloku. Jeden ze skaza\u0144c\u00f3w zacz\u0105\u0142 t\u0142umaczy\u0107, \u017ce osieroci dwoje ma\u0142ych dzieci i pozostawi \u017con\u0119. Wtedy o. Maksymilian Kolbe poszed\u0142 za zezwoleniem komendanta na \u015bmier\u0107 zamiast niego. Jako jedyny \u017cy\u0142 jeszcze do 14 sierpnia, nast\u0119pnie zosta\u0142 u\u015bmiercony zastrzykiem z fenolu. Jego cia\u0142o spalono w obozowym krematorium.<br>Wspomnienie \u015bwi\u0119tego przypada 14 sierpnia, nawi\u0105zuj\u0105c do daty \u015bmierci. <br>W ikonografii jest przedstawiany jako m\u0119\u017cczyzna z brod\u0105 w habicie franciszka\u0144skim lub w pasiaku wi\u0119ziennym, czasem z numerem obozowym 16670 z przodu. Na twarzy ma okulary w metalowej oprawie. Mo\u017ce towarzyszy\u0107 mu wizerunek Maryi. Jego atrybutem jest r\u00f3wnie\u017c korona z drutu kolczastego, lub dwie korony: bia\u0142a i czerwona. &nbsp; Wizerunek \u015bw. Maksymiliana Marii Kolbego z ko\u015bcio\u0142a p.w \u015bw. Miko\u0142aja w D\u0105biu zosta\u0142 wzbogacony o motyw obozu koncentracyjnego w tle. \u015awi\u0119ty Maksymilian ukazany zosta\u0142 jako brodaty m\u0119\u017cczyzna odziany w habit franciszka\u0144ski przepasany sznurem z trzema w\u0119z\u0142ami, w lewej d\u0142oni trzyma r\u00f3\u017caniec, a jego wzrok skierowany jest poza przestrze\u0144 obrazow\u0105. Widoczne jest r\u00f3wnie\u017c nad obozem ciemnopomara\u0144czowe niebo z czarnymi akcentami. By\u0107 mo\u017ce symbolizuje ono to miejsce i dramat, kt\u00f3ry si\u0119 tam rozgrywa\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>FRESKI Z WIZERUNKAMI \u015aWI\u0118TYCH ZNAJDUJ\u0104CE SI\u0118 POMI\u0118DZY OKNAMI PO STRONIE P\u00d3\u0141NOCNEJ<\/strong> <br>Pierwszym malowid\u0142em od strony prezbiterium, na \u015bcianie p\u00f3\u0142nocnej jest wizerunek, ukazuj\u0105cy <strong>\u015bw. Wojciecha<\/strong>, kt\u00f3ry \u017cy\u0142 w latach 956-997. Nazywany <em>pierwszym europejskim \u015bwi\u0119tym<\/em> jest jednym z g\u0142\u00f3wnych patron\u00f3w Polski.<br>Pochodzi\u0142 z ksi\u0105\u017c\u0119cego rodu S\u0142awnikowic\u00f3w, gdzie w\u0142adz\u0119 w Czechach sprawowa\u0142a w\u00f3wczas dynastia Przemy\u015blid\u00f3w. W 983 roku zosta\u0142 biskupem Pragi, jednak silny op\u00f3r polityczny i przywi\u0105zanie ludno\u015bci do obyczaj\u00f3w poga\u0144skich, sk\u0142oni\u0142y \u015bwi\u0119tego do wyjazdu do Rzymu i wst\u0105pienia do klasztoru benedyktyn\u00f3w w 989 roku. Do stolicy praskiej powr\u00f3ci\u0142 w 992 roku by dwa lata p\u00f3\u017aniej opu\u015bci\u0107 j\u0105 ostatecznie. Prowadzi\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 misyjn\u0105 na W\u0119grzech, a po swoim kr\u00f3tkim pobycie w Rzymie uda\u0142 si\u0119 w 996 roku do Polski. Nast\u0119pnie wyruszy\u0142 z wypraw\u0105 misyjn\u0105 do Prus, gdzie zgin\u0105\u0142 z r\u0105k tamtejszych pogan, prawdopodobnie w Sambii lub okolicach Elbl\u0105ga. Trzy lata p\u00f3\u017aniej papie\u017c Sylwester II go kanonizowa\u0142. <br>Ksi\u0105\u017c\u0119 polski wykupi\u0142 zw\u0142oki \u015bwi\u0119tego i nakaza\u0142 umieszczenie ich w katedrze gnie\u017anie\u0144skiej. W 1038 roku ksi\u0105\u017c\u0119 czeski Brzetys\u0142aw napad\u0142 na Polsk\u0119 i zrabowa\u0142 relikwie, kt\u00f3re prawdopodobnie by\u0142y przechowywane w katedrze \u015bw. Wita w Pradze.<br>Obecnie w katedrze gnie\u017anie\u0144skiej znajduje si\u0119 wspania\u0142y barokowy relikwiarz \u015bw. Wojciecha. <br>\u015aw. Wojciech w ikonografii bywa przedstawiany w ornacie biskupim, w paliuszu i z pastora\u0142em w d\u0142oni. Jego atrybutem jest r\u00f3wnie\u017c ksi\u0119ga, wios\u0142o lub w\u0142\u00f3cznie od kt\u00f3rych prawdopodobnie zgin\u0105\u0142. Czasem \u015bwi\u0119ty trzyma w d\u0142oniach swoj\u0105 odci\u0119t\u0105 g\u0142ow\u0119. Mo\u017ce towarzyszy\u0107 mu r\u00f3wnie\u017c orze\u0142. Na fresku \u015bwi\u0119ty zosta\u0142 ukazany w tradycyjny spos\u00f3b, w stroju biskupim z wios\u0142em i krzy\u017cem w d\u0142oni. Za jego plecami widoczny jest oprawca trzymaj\u0105cy top\u00f3r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Obok znajduje si\u0119 wizerunek <strong>\u015bw. Jadwigi<\/strong> Andegawe\u0144skiej, kr\u00f3la Polski. \u017by\u0142a w latach 1374-1399 i by\u0142a najm\u0142odsz\u0105 c\u00f3rk\u0105 Ludwika I Andegawe\u0144skiego, kr\u00f3la W\u0119gier i Polski. Pochodzi\u0142a z francuskiego rodu Andegawen\u00f3w (Anjou). Gdy mia\u0142a cztery lata zar\u0119czono j\u0105 z Wlihelmem Habsburgiem, jednak w 1382 roku po \u015bmierci ojca zar\u0119czyny uniewa\u017cniono. Jadwig\u0119 ukoronowano na kr\u00f3la Polski w 1384 roku. Magnaci polscy wybrali jej na m\u0119\u017ca wielkiego ksi\u0119cia litewskiego W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142\u0119, dzi\u0119ki czemu oba pa\u0144stwa, Polska i Litwa po\u0142\u0105czy\u0142y si\u0119 w unii personalnej. To wielkie mocarstwo doprowadzi\u0142o w ko\u0144cu tu\u017c po zwyci\u0119skiej bitwie pod Grunwaldem w 1410 roku do upadku zakonu krzy\u017cackiego. Jagie\u0142\u0142o na pro\u015bb\u0119 Jadwigi przyj\u0105\u0142 chrzest przed \u015blubem i dzi\u0119ki temu na Litwie chrze\u015bcija\u0144stwo zosta\u0142o uznane za religi\u0119 pa\u0144stwow\u0105. Pa\u0144stwo Litewskie mia\u0142o do\u015b\u0107 krzy\u017cackich misji.  W 1386 roku W\u0142adys\u0142aw Jagie\u0142\u0142o zasiad\u0142 na tronie polskim w Krakowie. Utworzona w ten spos\u00f3b dynastia Jagiellon\u00f3w rz\u0105dzi\u0142a w Polsce i na Litwie, a przez pewien czas tak\u017ce w Czechach i do 1572 roku na W\u0119grzech. Jadwiga ufundowa\u0142a wiele ko\u015bcio\u0142\u00f3w i wprowadzi\u0142a j\u0119zyk polski do liturgii. By\u0142a pierwsz\u0105 kobiet\u0105 w historii koronowan\u0105 na kr\u00f3la, a nie na kr\u00f3low\u0105. W 1397 roku otrzyma\u0142a od papie\u017ca Bonifacego IX zezwolenie na utworzenie Wydzia\u0142u Teologicznego na Akademii Krakowskiej, za\u0142o\u017conej w 1364 roku. Nieustannie troszczy\u0142a si\u0119 o biednych i potrzebuj\u0105cych, za co szanowa\u0142 j\u0105 ca\u0142y nar\u00f3d. Odgrywa\u0142a znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w polityce pa\u0144stwa, podj\u0119\u0142a si\u0119 wielu negocjacji z wielkim mistrzem Zakonu Krzy\u017cackiego. <br>Po \u015bmierci zosta\u0142a pochowana w katedrze wawelskiej. \u00d3wczesny arcybiskup krakowski Karol Wojty\u0142a, p\u00f3\u017aniejszy papie\u017c Jan Pawe\u0142 II kanonizowa\u0142 <em>dobr\u0105 kr\u00f3low\u0105<\/em> 8 czerwca 1997 roku, dlatego jej wspomnienie przypada tego dnia. <br>W ikonografii \u015bw. Jadwiga jest przedstawiana jako m\u0142oda w\u0142adczyni w koronie na g\u0142owie i &nbsp;w p\u0142aszczu z liliami Andegawen\u00f3w, niekiedy kl\u0119cz\u0105ca przed krzy\u017cem lub obrazem Madonny. Niestety, nie wiadomo dok\u0142adnie jak wygl\u0105da\u0142a, poniewa\u017c nie zachowa\u0142 si\u0119 \u017caden portret, kt\u00f3ry powsta\u0142 za \u017cycia \u015bwi\u0119tej. Wszystkie wizerunki, kt\u00f3re s\u0105 znane, powsta\u0142y po jej \u015bmierci i s\u0105 jedynie wyobra\u017ceniem. <br>Na malowidle umieszczonym na \u015bcianie p\u00f3\u0142nocnej \u015bw. Jadwiga zosta\u0142a ukazana wed\u0142ug schematu ikonograficznego, w stroju kr\u00f3lewskim, koronie na g\u0142owie i z pier\u015bcieniem na prawej d\u0142oni ozdobionym drogocennymi kamieniami.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">Ostatnim malowid\u0142em po stronie p\u00f3\u0142nocnej jest wizerunek <strong>b\u0142. Bogumi\u0142a<\/strong>, arcybiskupa gnie\u017anie\u0144skiego i pustelnika. Pochodzi\u0142 z rodu Leszczyc\u00f3w, stanowi bardzo wa\u017cn\u0105 posta\u0107 dla regionu. Urodzi\u0142 si\u0119 w Ko\u017aminie w wojew\u00f3dztwie wielkopolskim ok. 1135 roku. B\u0142. Bogumi\u0142 by\u0142 cystersem, w 1186 roku zosta\u0142 biskupem pozna\u0144skim, a rok p\u00f3\u017aniej arcybiskupem gnie\u017anie\u0144skim. Wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 wieloma zaletami, a b\u0142. Wincenty Kad\u0142ubek wspomina\u0142 go p\u00f3\u017aniej w swojej <em>Kronice<\/em>, jako pe\u0142nego wiedzy i dobrych obyczaj\u00f3w. Przyczyni\u0142 si\u0119 do zorganizowania nowego opactwa cysters\u00f3w w Sulejowie, kt\u00f3re ufundowa\u0142 ksi\u0105\u017c\u0119 Kazimierz Sprawiedliwy. Pe\u0142ni\u0142 trudn\u0105 misj\u0119 pojednania go z Mieszkiem Starym. Ufundowa\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny \u015awi\u0119tej Tr\u00f3jcy w Dobrowie i hojnie go wyposa\u017cy\u0142. W 1198 roku zrezygnowa\u0142 z urz\u0119du arcybiskupa i za\u0142o\u017cy\u0142 pustelni\u0119, w kt\u00f3rej sp\u0119dzi\u0142 ostatnie lata swojego \u017cycia. Zmar\u0142 ok. 1204 roku, beatyfikowa\u0142 go papie\u017c Pius XI w 1925 roku. Jest patronem archidiecezji pozna\u0144skiej, gnie\u017anie\u0144skiej, wroc\u0142awskiej, diecezji w\u0142oc\u0142awskiej oraz miasta Ko\u0142a. Wspomnienie b\u0142. Bogumi\u0142a przypada 10 czerwca. <br>W ikonografii przedstawiany jest w szatach pontyfikalnych, z bia\u0142ym paliuszem na ramionach, w mitrze na g\u0142owie i krzy\u017cem w d\u0142oni. Czasami bywa ukazany jako przechodz\u0105cy przez rzek\u0119, jego atrybutem jest r\u00f3wnie\u017c <em>ichthys, <\/em>z gr. ryba. <br>Na malowidle zosta\u0142 ukazany jako starzec z brod\u0105. Na prawej d\u0142oni mo\u017cna dostrzec pier\u015bcie\u0144 biskupi. <br>Tak jak w przypadku \u015bw. Miko\u0142aja nie jest to jedyny \u015blad b\u0142. Bogumi\u0142a w D\u0105biu. Niedaleko cmentarza parafialnego, przy ulicy Le\u015bnej, mie\u015bci si\u0119 studzienka i g\u0142az, \u0142\u0105czone z postaci\u0105 b\u0142. Bogumi\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>ALEGORIA CHRZTU POLSKI WED\u0141UG TORU\u0143SKIEGO MALARZA<\/strong><br>Na stropie namalowana zosta\u0142a alegoria chrztu Polski. Scena ta zaliczana jest do malarstwa historycznego i zosta\u0142a przedstawiona w tondo. Przestrze\u0144 obrazowa wpisana w okr\u0105g charakterystyczna jest dla sztuki w\u0142oskiego renesansu. Artysta podkre\u015bli\u0142 tym zabiegiem wznios\u0142o\u015b\u0107 tego wydarzenia. <br>W centrum, na tle nieba ukazany zosta\u0142 biskup Jordan w z\u0142oto-czerwonych szatach i w mitrze na g\u0142owie. Jego wzrok skierowany jest ku g\u00f3rze, prawa d\u0142o\u0144 za\u015b uniesiona nad g\u0142ow\u0105 Mieszka I, kt\u00f3ry kl\u0119czy obok. Namalowany zosta\u0142 r\u00f3wnie\u017c anio\u0142 trzymaj\u0105cy otwart\u0105 ksi\u0119g\u0119. Ksi\u0105\u017c\u0119 przedstawiony zosta\u0142 w kr\u00f3lewskich szatach i ze z\u0142o\u017conymi d\u0142o\u0144mi. Jego korona znajduje si\u0119 u st\u00f3p biskupa. Za nim widoczna jest Dobrawa, trzymaj\u0105ca \u015bwiec\u0119 w lewej d\u0142oni i odziana w niebieskie szaty. Prawdopodobnie za jej namow\u0105 Mieszko I przyj\u0105\u0142 chrzest. <br>W tle widoczna jest r\u00f3wnie\u017c czerwona chor\u0105giew z or\u0142em. W g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci dzie\u0142a dostrzec mo\u017cna postaci anio\u0142\u00f3w, trzymaj\u0105cych krzy\u017c.<br>&nbsp; Na samym dole ukazany zosta\u0142 papie\u017c Jan XIII, to za jego pontyfikatu Polska przyj\u0119\u0142a chrzest. W 968 roku ustanowiono pierwsze biskupstwo misyjne w Poznaniu z biskupem Jordanem na czele. W tym roku rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c okres jego panowania.<br>Papie\u017c zosta\u0142 ukazany w bia\u0142ych szatach papieskich w pozycji stoj\u0105cej z d\u0142o\u0144mi skierowanymi ku g\u00f3rze. Obok stoi kardyna\u0142 Stefan Wyszy\u0144ski ubrany w czerwone ch\u00f3rowe szaty kardynalskie. W d\u0142oniach trzyma zw\u00f3j papieru. U jego st\u00f3p kl\u0119czy dwoje ludzi. M\u0119\u017cczyzna w garniturze tu\u017c za nimi to prawdopodobnie autor dzie\u0142a, kt\u00f3ry umie\u015bci\u0142 siebie samego na malowidle, chc\u0105c w ten spos\u00f3b upami\u0119tni\u0107 swoj\u0105 prac\u0119.<br>W oddali widoczna jest r\u00f3wnie\u017c zabudowa miejska oraz tabliczka z dat\u0105 966-1966. Prawdopodobnie symbolizuje ona 1000 rocznic\u0119 chrztu Polski. Prac\u0119 nad polichromi\u0105 rozpocz\u0119to w 1967 roku, ukazanie chrztu Polski na stropie nie jest zatem przypadkowe.<br>Data chrztu Polski nie jest pewna. Symbolicznie przyjmuje si\u0119, \u017ce wydarzenie to mia\u0142o miejsce w 966 roku, jednak w relacjach \u015bredniowiecznych kronikarzy znajduj\u0105 si\u0119 sprzeczne informacje. W tym okresie sztuka i architektura pozostawa\u0142y w kr\u0119gu w\u0142adzy. &nbsp; Artysta Zygmunt Klaryska przedstawi\u0142 na stropie w\u0142asn\u0105 interpretacj\u0119 chrztu Polski. Pojawia si\u0119 anachronizm, czyli niezgodno\u015b\u0107 w czasie. Malarz ukaza\u0142 postaci, kt\u00f3re w rzeczywisto\u015bci nie \u017cy\u0142y w tym samym czasie. Po\u0142\u0105czy\u0142 bohater\u00f3w wielu epok na jednym malowidle.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bibliografia:<\/strong><br>Go\u0142dyn P., Grabowski A., Ko\u015bci\u00f3\u0142 co nad Nerem\u2026, D\u0105bie 2009<br>Gorys&nbsp; E., Leksykon \u015bwi\u0119tych, Warszawa 2007<br>Koch W., Style w architekturze. Arcydzie\u0142a budownictwa europejskiego od antyku po czasy wsp\u00f3\u0142czesne, Warszawa 1996<br>Kozakiewicz S., S\u0142ownik terminologiczny sztuk pi\u0119knych, Warszawa 1996&nbsp;<br>Opracowanie zbiorowe., Nowy leksykon sztuki chrze\u015bcija\u0144skiej, Kielce 2013<br>Szloginia W., Architektura i budownictwo. Ilustrowana encyklopedia dla wszystkich, Warszawa 1996<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Najstarsza wzmianka o D\u0105biu pochodzi z 1232 r. By\u0142o ono wtedy w\u0142asno\u015bci\u0105 klasztoru norbertanek w Strzelnie. W dokumencie z 1397 r. po raz pierwszy zosta\u0142o nazwane miastem. Lokowane na prawie niemieckim przywilejem W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y w 1423 r., stanowi\u0142o ju\u017c w\u00f3wczas w\u0142asno\u015b\u0107 kr\u00f3lewsk\u0105. Parafia zosta\u0142a erygowana prawdopodobnie w XIII w. Pierwszy ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny, wzmiankowany w 1393 &hellip; <a href=\"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/?page_id=38\" class=\"more-link\">Czytaj dalej<span class=\"screen-reader-text\"> \u201eO parafii\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/38"}],"collection":[{"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=38"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/38\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2757,"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/38\/revisions\/2757"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parafiadabienadner.xaa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=38"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}